Actueel
NIEUWS | Oei…Slecht nieuws voor de rokers onder ons…
In 2018 introduceerde de Nederlandse overheid het Nationaal Preventieakkoord, een ambitieuze blauwdruk met als ultieme doel een rookvrije generatie in 2040. Dit houdt in dat kinderen opgroeien in een omgeving waar roken niet normaal is en het percentage volwassen rokers afneemt tot minder dan 5%. Om dit te bereiken, is een gezamenlijke inspanning nodig van beleidsmakers, zorgverleners, scholen, en de samenleving als geheel.
Vooruitgang door strengere maatregelen
De afgelopen jaren zijn er aanzienlijke stappen gezet om deze visie te verwezenlijken. Denk aan het verbod op rookruimtes, de introductie van neutrale verpakkingen voor sigaretten, en het verbod op de verkoop van tabaksproducten in supermarkten vanaf 2024. Ook smaakjes in e-sigaretten zijn inmiddels verboden, met uitzondering van tabakssmaken. Deze maatregelen hebben Nederland internationale erkenning opgeleverd, onder meer van de Wereldgezondheidsorganisatie, voor de vooruitgang in de strijd tegen roken.
Nieuwe trends en uitdagingen
Hoewel er vooruitgang is geboekt, blijven jongeren een kwetsbare groep. De populariteit van e-sigaretten, vooral door zoete smaken, heeft geleid tot een toename van jonge gebruikers. Het recente verbod op smaakjes is een belangrijke stap, maar aanvullende educatieve en preventieve programma’s zijn nodig om deze trend een halt toe te roepen. Zonder extra maatregelen blijven jongeren een risico lopen om verslaafd te raken.
Prijsbeleid: Een effectief wapen
De prijs van tabaksproducten speelt een cruciale rol in het ontmoedigen van gebruik. Volgens Marc Willemsen van het Trimbos-instituut is een hogere prijs een van de meest effectieve methoden om het roken terug te dringen. Hoewel accijnzen in Nederland recentelijk zijn verhoogd, blijven sigaretten relatief betaalbaar. De Wereldgezondheidsorganisatie adviseert jaarlijkse prijsverhogingen van minimaal 10% om roken structureel te ontmoedigen. Willemsen pleit bovendien voor gerichte investeringen van accijnsopbrengsten in rookpreventieprogramma’s en begeleiding.
Inspirerende succesverhalen
In steden zoals Nijmegen worden positieve resultaten geboekt met intensieve begeleiding. Zo leerden deelnemers zoals Miriam en Willem via coach Fianne Eijkman hoe ze triggers konden herkennen en alternatieven konden ontwikkelen. Voor Willem was een gesprek met zijn zorgverlener de doorslaggevende factor om te stoppen, terwijl Miriam veel steun vond in groepssessies. Deze persoonlijke verhalen laten zien dat gerichte ondersteuning een groot verschil kan maken.
De kracht van groepsdynamiek
Stoppen met roken is vaak makkelijker in groepsverband. Het gevoel van gedeelde verantwoordelijkheid en onderlinge steun motiveert deelnemers om door te zetten. Groepsapps spelen hier een belangrijke rol in door een continue stroom van aanmoediging en betrokkenheid te bieden. Deze dynamiek creëert een veilige omgeving waarin deelnemers elkaar helpen om vol te houden, zelfs tijdens moeilijke momenten.
Ondersteuning en hulpmiddelen
Het Trimbos-instituut heeft aangetoond dat een combinatie van persoonlijke begeleiding en hulpmiddelen, zoals nicotinepleisters, de kans op succesvol stoppen met roken aanzienlijk vergroot. Sinds 2020 vergoedt de zorgverzekering in Nederland één volledig begeleide stoppoging per jaar. Toch pleiten experts voor meer flexibiliteit, omdat stoppen met roken vaak meerdere pogingen vereist. Extra ondersteuning kan helpen om meer mensen succesvol rookvrij te maken.
Accijnzen inzetten voor rookpreventie
Accijnsverhogingen kunnen niet alleen roken ontmoedigen, maar ook inkomsten genereren die direct kunnen worden ingezet voor rookpreventie. Willemsen stelt voor om deze opbrengsten transparant en specifiek te besteden aan preventieprogramma’s en begeleiding. Door accijnzen strategisch te gebruiken, kunnen bestaande programma’s worden versterkt en meer mensen worden geholpen bij het stoppen.
Beleid met meer urgentie
Hoewel er vooruitgang wordt geboekt, kan het tempo van beleidsmaatregelen volgens deskundigen worden opgevoerd. Het huidige plan om de verkoop van tabaksproducten te beperken tot speciaalzaken duurt tot 2032. Sneller handelen zou de impact van dit beleid aanzienlijk kunnen vergroten en een rookvrije samenleving dichterbij brengen.
Het belang van een rookvrije omgeving
Een rookvrije omgeving heeft niet alleen directe gezondheidsvoordelen, maar beïnvloedt ook het gedrag van toekomstige generaties. Kinderen die in een rookvrije omgeving opgroeien, hebben een veel grotere kans om zelf nooit te beginnen met roken. Dit benadrukt het belang van de ambitie om een rookvrije generatie te creëren en motiveert beleidsmakers om vast te houden aan deze visie.
Educatie en preventie
Educatie blijft een sleutelrol spelen in het voorkomen van rookgedrag, vooral onder jongeren. Scholen, ouders en gemeenschappen moeten samenwerken om jongeren te informeren over de risico’s van roken en hen te helpen gezonde keuzes te maken. Preventieve programma’s kunnen jongeren bewuster maken van de gevolgen van roken en hen ondersteunen om weerstand te bieden tegen sociale druk.
Innovatieve benaderingen
Naast traditionele preventieprogramma’s en accijnzen, kunnen innovatieve technologieën zoals apps en online platforms een rol spelen in het ondersteunen van mensen die willen stoppen met roken. Door gebruik te maken van gamification en gepersonaliseerde begeleiding, kunnen deze tools mensen helpen om gemotiveerd te blijven en hun voortgang bij te houden.
Internationale voorbeelden
Nederland kan veel leren van andere landen die succesvolle rookpreventieprogramma’s hebben geïmplementeerd. In Nieuw-Zeeland bijvoorbeeld wordt gestreefd naar een rookvrije generatie door een combinatie van strenge accijnzen, educatie en het beperken van de beschikbaarheid van tabaksproducten. Het bestuderen van dergelijke internationale best practices kan Nederland helpen om haar eigen beleid verder te verbeteren.
Succes door samenwerking
De strijd tegen roken vraagt om samenwerking tussen overheden, zorgverleners, gemeenschappen en individuen. Door samen te werken en kennis te delen, kan een sterkere impact worden gemaakt. Zowel lokale initiatieven als nationale beleidsmaatregelen zijn nodig om roken blijvend terug te dringen en een gezonde samenleving te creëren.
Een cultuurverandering
Naast beleid en educatie is er ook een bredere cultuurverandering nodig. Het normaliseren van een rookvrije levensstijl en het promoten van gezondheid als kernwaarde kunnen bijdragen aan het verminderen van rookgedrag. Media, influencers en gemeenschapsleiders kunnen hierin een belangrijke rol spelen door het goede voorbeeld te geven.
De impact op de volksgezondheid
Het verminderen van roken heeft niet alleen voordelen voor individuele rokers, maar ook voor de volksgezondheid als geheel. Minder rokers betekent minder kosten voor de gezondheidszorg en een gezondere bevolking. Dit benadrukt het belang van doorgaan met rookpreventieprogramma’s en het ondersteunen van mensen bij het stoppen.
Rookvrij op de werkvloer
Veel bedrijven zetten zich al in voor een rookvrije werkplek, maar er is ruimte voor meer actie. Door werkgevers te betrekken bij rookpreventieprogramma’s en ondersteuning te bieden aan werknemers die willen stoppen, kan de impact verder worden vergroot. Rookvrije werkplekken dragen bij aan een gezondere werkomgeving en een hogere productiviteit.
Het belang van rolmodellen
Rolmodellen, zoals bekende Nederlanders of influencers, kunnen een belangrijke rol spelen in het inspireren van mensen om te stoppen met roken. Door hun persoonlijke verhalen te delen, kunnen ze laten zien dat stoppen met roken mogelijk is en anderen motiveren om dezelfde stap te zetten.
Conclusie
De ambitie om een rookvrije generatie in 2040 te creëren is binnen handbereik, maar vereist blijvende inzet en samenwerking. Met gerichte beleidsmaatregelen, educatie en ondersteuning kunnen de huidige positieve trends worden voortgezet. Door samen te werken aan een gezonde, rookvrije toekomst, kunnen we zorgen voor een betere kwaliteit van leven voor de komende generaties.
Journalist en programmamaker Teun van de Keuken heeft een fel maatschappelijk debat aangewakkerd met zijn oproep om het Nederlands Elftal het komende wereldkampioenschap voetbal te laten boycotten. Volgens Van de Keuken kan Oranje niet “doen alsof er niets aan de hand is” zolang de Verenigde Staten, gastland van het WK, onder leiding van president Donald Trump beleid voeren dat volgens hem indruist tegen fundamentele mensenrechten. Zijn petitie, die pas enkele dagen online staat, is inmiddels al tienduizenden keren ondertekend en zorgt voor stevige discussies in politiek, sport en media.
Een oproep die raakt aan meer dan sport
De oproep van Van de Keuken is duidelijk en ongebruikelijk scherp. Hij vindt dat sport niet los te zien is van de wereld waarin zij plaatsvindt. In zijn petitie stelt hij dat deelname aan het WK in de Verenigde Staten impliciet kan worden opgevat als steun aan het beleid van president Trump, met name op het gebied van migratie. Volgens Van de Keuken treft dat beleid juist kwetsbare en onschuldige mensen.
“Sport is nooit neutraal,” luidt de kern van zijn boodschap. “Zeker niet wanneer het wordt georganiseerd in een land waar fundamentele waarden onder druk staan.” Met die woorden sluit hij aan bij een lange traditie van sportieve boycots, die volgens voorstanders juist bedoeld zijn om morele grenzen te trekken.
Snel groeiende steun
De petitie werd binnen twee dagen al meer dan 20.000 keer ondertekend. Dat aantal groeit gestaag, mede doordat het onderwerp breed wordt opgepakt door nieuwsmedia en sociale platforms. Veel ondertekenaars laten weten dat zij het moeilijk vinden om juichend naar Oranje te kijken, terwijl er volgens hen sprake is van hard en onmenselijk beleid richting migranten.
Opvallend is dat in de oproep niet alleen migratie wordt genoemd. Ook de geopolitieke spanningen rondom Groenland worden expliciet aangehaald. Van de Keuken en mede-ondertekenaars noemen het “onbestaanbaar” dat Nederland zou deelnemen aan een WK terwijl Trump herhaaldelijk heeft gesuggereerd dat de Verenigde Staten aanspraak maken op Groenland. Volgens hen legitimeert deelname aan een groot sportevenement een expansieve en agressieve buitenlandse politiek.
De rol van de KNVB
De petitie is gericht aan meerdere partijen: de KNVB, de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en premier Dick Schoof. Daarmee wordt duidelijk dat Van de Keuken het niet alleen ziet als een sportieve, maar vooral als een politieke en maatschappelijke kwestie.
De KNVB heeft inmiddels
gereageerd. De bond laat weten kennis te hebben genomen van de
oproep, maar ziet vooralsnog geen reden om deelname aan het WK te
heroverwegen. In een verklaring stelt de KNVB:
“Wij hebben ons geplaatst voor een eindtoernooi en dan nemen we
daaraan deel. Tegelijkertijd zijn wij ons bewust van geopolitieke
ontwikkelingen en trekken hierin samen op met de Nederlandse
overheid.”
De bond benadrukt dat er intensief contact is met de overheid, ambassades ter plaatse en internationale voetbalorganisaties zoals FIFA en UEFA. Volgens de KNVB volgen de ontwikkelingen elkaar snel op in een onrustige wereld, maar sluit de bond zijn ogen daar niet voor.
Volgen van de overheidslijn
Belangrijk in de reactie van de KNVB is dat zij expliciet aangeeft de lijn van de Nederlandse overheid te willen volgen. Dat betekent dat een eventuele boycot alleen aan de orde zou zijn als de regering daartoe oproept of zwaarwegende redenen ziet om deelname af te raden.
“De ontwikkelingen rondom Groenland volgen wij nauwlettend,” aldus de bond. “Maar wij handelen in overeenstemming met het kabinetsbeleid.” Daarmee legt de KNVB de verantwoordelijkheid in feite bij de politiek, en niet bij de sportorganisaties zelf.
Sponsors en supporters houden zich afzijdig
Ook hoofdsponsor ING is gevraagd naar een reactie. De bank laat weten op dit moment geen aanleiding te zien om vooruit te lopen op een boycot. “We gaan uit van de huidige situatie, en dat is dat het Nederlands Elftal deelneemt aan het WK in de Verenigde Staten,” aldus een woordvoerder. ING geeft aan het besluit van de KNVB te volgen.
De supportersclub van het Nederlands Elftal neemt eveneens een terughoudende houding aan. Voorzitter Theo Pouw stelt dat politieke afwegingen niet aan supporters zijn. “Dat kunnen instanties beter inschatten dan wij. Wij zijn er om het team te steunen en bemoeien ons niet met politiek.”
Een klassiek dilemma: sport en moraal
De discussie raakt aan een oud en ingewikkeld vraagstuk: moet sport zich mengen in politieke en morele kwesties, of juist erboven blijven staan? Voorstanders van een boycot wijzen op historische voorbeelden, zoals Zuid-Afrika tijdens de apartheid of recente discussies rondom WK’s in landen met een problematische mensenrechtensituatie.
Tegenstanders benadrukken dat sporters niet verantwoordelijk zijn voor het beleid van regeringen, en dat een boycot vooral de spelers en fans treft, niet de machthebbers. Bovendien wordt aangevoerd dat sport juist kan verbinden en een platform kan zijn voor dialoog.
Van de Keuken erkent dat dilemma, maar vindt dat er momenten zijn waarop zwijgen geen optie is. “Als je blijft meedoen alsof er niets aan de hand is, neem je ook een standpunt in,” stelt hij.
Het perspectief van de spelers
Tot nu toe hebben de spelers van Oranje zich niet uitgesproken over de oproep. Dat is niet ongebruikelijk: voetballers worden vaak geadviseerd zich niet te mengen in politieke discussies. Toch is het niet ondenkbaar dat de discussie hen bereikt. In andere landen hebben sporters zich de afgelopen jaren vaker uitgesproken over maatschappelijke kwesties.
De vraag blijft of het eerlijk is om van spelers te verwachten dat zij een politiek statement maken door niet te spelen op het grootste podium van hun carrière. Voor veel internationals is een WK een unieke kans, mogelijk zelfs de enige in hun loopbaan.
Het WK zelf
Sportief gezien wacht Nederland een interessant toernooi. Oranje is ingedeeld in een poule met Japan, Tunesië en de winnaar van de play-offs tussen Oekraïne, Zweden, Polen en Albanië. Bij praatprogramma’s werd de loting al uitgebreid besproken, waarbij vooral werd gekeken naar kansen op de volgende ronde.
Juist die sportieve focus botst nu met de morele discussie die Van de Keuken heeft aangezwengeld. Waar analisten praten over tactiek en tegenstanders, gaat het debat buiten het veld over waarden, verantwoordelijkheid en internationale politiek.
Een debat dat niet snel zal verdwijnen
Of de oproep daadwerkelijk leidt tot een boycot, lijkt op dit moment onwaarschijnlijk. Zowel de KNVB als sponsors en supporters houden vast aan deelname, zolang de overheid geen andere koers vaart. Toch heeft Van de Keuken bereikt wat hij vermoedelijk beoogde: een breed maatschappelijk gesprek over de rol van sport in een wereld vol politieke spanningen.
Het WK in de Verenigde Staten en Mexico komt steeds dichterbij, en daarmee zal ook de discussie verder oplaaien. De vraag is niet alleen of Nederland moet meedoen, maar ook wat deelname betekent — en welke boodschap daarmee wordt afgegeven. In die zin gaat het debat inmiddels over veel meer dan voetbal alleen.
-
Actueel1 jaar geledenHardnekkige gerucht blijkt tóch waar: ‘Dit heeft Marco Borsato allemaal met Maan gedaan!’
-
Actueel12 maanden geledenJutta Leerdam stapt in ijsbad en laat per ongeluk een beetje teveel zien
-
Actueel12 maanden geledenMartijn Krabbé deelt verdrietig bericht: ‘Zo lang heb ik nog’
-
Actueel12 maanden geledenKijkers geschokt door actie van gast in Lang Leve de Liefde: slurf tevoorschijn gehaald
-
Actueel1 jaar geledenAndré Hazes deelt per ongeluk beelden van vrij partijtje met Monique Westenberg
-
Actueel12 maanden geledenVolgers verdrietig door heftige post van Emma Heesters 😔
-
Actueel12 maanden geledenOphef: Lang Leve de Liefde-deelnemers Laura en Duco liggen te wippen en geven volledige show weg
-
Actueel12 maanden geledenZangeres Maan laat op podium zien wat ze in huis heeft tijdens optreden. Daar kunnen de mannen wel van genieten