Actueel
Ingewijden melden doorbraak in formatie: DEZE partijen willen nu met elkaar gaan samenwerken
Formatie lijkt vastgelopen, maar onverwachte doorbraak brengt drie partijen weer samen aan tafel
De kabinetsformatie kende de afgelopen weken meer stilstand dan vooruitgang. Waar informateur Sybrand Buma eind vorige week nog stelde dat de gesprekken muurvast zaten, blijkt er nu toch beweging te ontstaan. Na een weekend vol telefoontjes, spoedoverleggen en stille consultaties is duidelijk geworden dat slechts drie partijen bereid zijn om met elkaar door te praten. Dat is opvallend en zelfs behoorlijk onverwacht, zeker gezien de politieke verhoudingen van de afgelopen maanden.
Volgens ingewijden, die vertrouwelijk spraken met RTL Nieuws, gaat het om D66, CDA en VVD. Daarmee vallen GroenLinks-PvdA en JA21 voorlopig af als directe gesprekspartners. Hoewel er nog geen officiële mededeling vanuit het formatieproces is gedaan, lijkt deze constatering inmiddels breed gedeeld in Den Haag.
Hoe deze nieuwe fase eruit gaat zien, is minder zeker. Een minderheidskabinet ligt voor de hand, maar kent stevige uitdagingen — vooral omdat de drie partijen samen slechts 66 zetels hebben. Dat is tien zetels minder dan nodig voor een meerderheid in de Tweede Kamer.
De situatie van vorige week: totaal vastgelopen
Vrijdag klonk informateur Sybrand Buma nog somberder dan ooit. “De boel zit vast,” zei hij openlijk na opnieuw teleurstellende gesprekken. Daarom riep hij vijf partijen bijeen om te onderzoeken of er überhaupt nog een weg vooruit mogelijk was.
Die partijen waren:
-
D66
-
CDA
-
VVD
-
GroenLinks-PvdA
-
JA21
Het idee van Buma was dat een bredere bijeenkomst tot nieuwe inzichten zou leiden. Maar achter de schermen werd al snel duidelijk dat het juist de breuklijnen blootlegde die al langer sluimerden.
De PVV buitenspel: Wilders weer geweerd van de formatietafel
Het besluit om de PVV niet uit te nodigen in deze gesprekken zorgde direct voor stevige reacties. PVV-leider Geert Wilders zei dat hij zich opnieuw buitengesloten voelde, iets wat volgens hem niet te rijmen is met de verkiezingsuitslag waarin zijn partij wederom groot werd.
De werkelijkheid achter de schermen is dat alle grote partijen behalve de PVV zelf een samenwerking met Wilders’ partij uitsluiten. Dat geldt voor D66, CDA, VVD én GroenLinks-PvdA. De politieke afstand op thema’s zoals rechtsstaat, migratie, Europa en grondrechten blijkt onoverbrugbaar.
Het gevolg: elk formatiepad waarin de PVV een rol zou spelen, is feitelijk geblokkeerd. Daarmee blijft de puzzel van een stabiel kabinet bijzonder lastig.
Het weekend van de telefoontjes: de echte doorbraak
In het weekend dat volgde, werd door alle betrokkenen intensief overleg gevoerd. De partijleiders belden elkaar over en weer, verkenners spraken met strategen en fracties stemden intern af wat hen nog acceptabel leek.
Uiteindelijk is daar een verrassende conclusie uit voortgekomen: alleen VVD, D66 en CDA zijn nog bereid om met elkaar verder te praten.
Het is een combinatie die de afgelopen maanden vaker is genoemd, maar steeds vroegtijdig sneuvelde door wederzijds wantrouwen, politieke vermoeidheid en uiteenlopende ambities.
Dat deze drie partijen nu tóch opnieuw om tafel gaan, geeft aan dat zij zich realiseren dat er simpelweg weinig alternatieven meer over zijn.
De blokkade van de VVD richting GroenLinks-PvdA
Een van de belangrijkste oorzaken voor deze nieuwe koers, is de houding van de VVD. De partij van Dilan Yeşilgöz heeft de deur naar GroenLinks-PvdA definitief gesloten. Hoewel deze combinatie in theorie wél een stabiel meerderheidskabinet zou kunnen vormen, zijn de verschillen op thema’s zoals belastingen, klimaat en migratie te groot gebleken.
Bovendien vreest de VVD dat GroenLinks-PvdA de koers van een kabinet sterk zou domineren, vooral op sociaal-economische onderwerpen. Daardoor blijft samenwerking tussen deze twee blokken uitgesloten.
Door deze harde lijn vervalt ook de optie van een extraparlementair kabinet met brede steun, omdat daar minstens bereidheid tot samenwerking voor nodig is.
Buma presenteert dinsdag zijn rapport
Informateur Buma zal dinsdag zijn verslag aanbieden aan de Tweede Kamer. Daar staan de belangrijkste bevindingen in, waaronder het feit dat drie partijen hebben aangegeven te willen doorpraten.
In dat verslag zal waarschijnlijk ook worden toegelicht waarom de vijf-partijenoptie geen haalbare route bleek en waarom alternatieven zoals een meerderheidskabinet of constructieve steun van buiten de coalitie onvoldoende basis vonden.
Minderheidskabinet: kansrijk of kansloos?
Hoewel VVD, D66 en CDA nu verder praten, wil dat niet automatisch zeggen dat er daadwerkelijk een minderheidskabinet komt. Er zijn nog veel vragen onbeantwoord:
-
Hoe zorgen deze drie partijen voor genoeg “gedoogsteun” in de Tweede Kamer?
Ze hebben 66 zetels — tien te weinig. Zonder een partij die op cruciale momenten bereid is om mee te stemmen, is regeren onmogelijk. -
Hoe stabiel is zo’n minderheidskabinet?
In Nederland zijn minderheidskabinetten zeldzaam en vaak kort van duur. -
Wie zou bereid zijn af en toe mee te stemmen?
JA21? GroenLinks-PvdA? Volt? Nieuw Sociaal Contract? Dat is nog totaal niet duidelijk.
Rol van JA21: voorlopig buiten beeld
Formeel is JA21 nog niet volledig afgeserveerd, maar D66 heeft al laten weten weinig te voelen voor een samenwerking. De partijen verschillen onderling sterk op onderwerpen zoals migratie, kunst & cultuur, internationale samenwerking en gelijke rechten.
Bovendien levert JA21 vanuit een rekenkundig perspectief weinig op:
-
In de Tweede Kamer komen VVD, CDA, D66 en JA21 samen tot 75 zetels — precies één zetel te weinig.
-
In de Eerste Kamer halen deze vier partijen slechts 14 van de 75 zetels. Een ongekend lage basis voor stabiel beleid.
Daarmee lijkt JA21 op dit moment geen sleutelspeler.
GroenLinks-PvdA: steun op afstand wél, kabinet niet
Een minderheidskabinet zonder JA21 kan in de Kamer soms rekenen op steun van GroenLinks-PvdA, bijvoorbeeld op sociaal beleid, klimaat of onderwijs. Maar daar zit een belangrijke nuance: GroenLinks-PvdA heeft zich herhaaldelijk uitgesproken tegen een minderheidskabinet en ziet het liefst een volwaardig meerderheidskabinet met duidelijke afspraken.
De partij van Jesse Klaver wil dat er verantwoordelijkheid wordt genomen, niet alleen incidenteel steun wordt gegeven. Daardoor is het allerminst zeker dat zij bereid zijn om structureel mee te bewegen.
De politieke werkelijkheid: weinig opties, veel druk
Wat nu ontstaat, is een situatie waarin drie partijen die elkaar eerder niet konden vinden, tóch opnieuw om tafel gaan. Niet omdat de samenwerking ineens ideaal is, maar omdat de alternatieven simpelweg ontbreken.
De druk vanuit de samenleving én de internationale context speelt daarbij mee:
-
Europa staat voor grote uitdagingen op het gebied van veiligheid en economie.
-
Binnen Nederland zijn er dringende dossiers zoals woningbouw, klimaat, zorg en migratie.
-
De tijd begint te dringen: een land kan niet te lang zonder duidelijke koers blijven.
Voor Buma en voor de drie partijen is nu de vraag of dit “doorpraten” een echte doorbraak kan worden — of slechts weer een tijdelijke pauze voor een volgende impasse.
Conclusie: voorzichtig optimisme, maar nog geen oplossing
De formatie is dus nog niet uit de problemen, maar er ligt wél een nieuwe route op tafel. VVD, D66 en CDA gaan verder praten, terwijl GroenLinks-PvdA en JA21 voorlopig niet direct betrokken zijn.
Wat dit concreet betekent — een minderheidskabinet, een extraparlementaire variant of nóg een nieuwe poging — zal de komende weken moeten blijken.
Voor nu is er één zekerheid: dit was een onverwachte, maar belangrijke verschuiving in een formatie die tot voor kort volledig muurvast leek te zitten.
De spanning tussen Anouk Tijsen en Diederik Hoeve in De Bondgenoten loopt steeds verder op. Na weken van flirten, twijfelen en steeds meer toenadering hebben de twee opnieuw een belangrijke grens doorbroken. Wanneer Anouk en Diederik samen in bed belanden, blijft het namelijk niet langer bij knuffelen en praten. Voor het eerst is te zien hoe de twee elkaar zoenen.
De ontwikkeling is extra opvallend vanwege de situatie met Max. Toen Anouk haar intrede deed in De Bondgenoten, had ze nog een relatie met hem. Lange tijd leek dat voor haar dan ook de belangrijkste reden om afstand te bewaren van Diederik. Inmiddels lijkt daar weinig meer van over.
Anouk en Diederik samen in bed
Wanneer het tijd is om te gaan slapen, zoeken Anouk en Diederik elkaar opnieuw op. De aantrekkingskracht tussen de twee is inmiddels moeilijk te missen. Hoewel ze lange tijd probeerden hun gevoelens onder controle te houden, lijkt dat steeds minder goed te lukken.
Ook Anouk erkent dat tijdens hun gesprek.
“Dit is niet meer te houden”, zegt ze terwijl de twee samen onder de lakens liggen.
Diederik hoeft daar niet lang over na te denken. “Dit valt ook niet te houden”, antwoordt hij.
Niet veel later neemt hij het initiatief en zoent hij Anouk. Daarmee komt er een einde aan wekenlange spanning tussen de twee.
De kus maakt duidelijk veel los bij Anouk. Na het intieme moment zegt ze tegen Diederik: “Je bent me echt aan het gek maken.”
Gevoelens waren al langer duidelijk
Voor trouwe kijkers van De Bondgenoten komt de zoen niet volledig uit de lucht vallen. De afgelopen weken werd steeds duidelijker dat Anouk en Diederik meer voor elkaar voelen dan alleen vriendschap.
Diederik besloot eerder al open kaart te spelen. Hij vertelde Anouk rechtstreeks dat hij gevoelens voor haar had en wilde vervolgens weten of dat wederzijds was.
Anouk draaide daar uiteindelijk niet langer omheen.
“Ik ook”, gaf ze toe.
Daarmee bevestigde ze voor het eerst duidelijk dat haar gevoelens voor Diederik verder gingen dan gewone vriendschap.
Diederik trok daarop de conclusie dat Anouk kennelijk gevoelens had voor twee mannen. Daar was zij het echter niet mee eens. “Nee”, reageerde ze.
Max bleef lange tijd een struikelblok
Hoewel Anouk steeds dichter naar Diederik toegroeide, speelde haar relatie met Max lange tijd een belangrijke rol. Ze leek vooral te worstelen met de gevolgen die haar toenadering tot Diederik voor hem zou hebben.
Over Max zei ze eerder: “Wat me tegen houdt is om hem pijn te doen.”
Die uitspraak maakte duidelijk dat Anouk zich bewust was van de ingewikkelde situatie. Tegelijkertijd werd voor kijkers steeds zichtbaarder dat de aantrekkingskracht tussen haar en Diederik sterker werd.
De twee zochten elkaar regelmatig op, voerden persoonlijke gesprekken en brachten steeds meer tijd samen door. Uiteindelijk verschenen er zelfs beelden uit de slaapkamer waarop duidelijk werd dat de afstand tussen hen steeds kleiner werd.
Fatima reageerde geschokt
Niet iedereen binnen de loods kon begrip opbrengen voor de toenadering. Vooral Fatima reageerde eerder bijzonder verbaasd toen ze zag hoe intiem Anouk en Diederik met elkaar waren geworden.
“Hartstikke gek… Terwijl je thuis een vent hebt zitten”, zei ze.
Voor Fatima voelde de situatie extra ongemakkelijk omdat ze Anouk eerder juist had verdedigd tegenover andere deelnemers. Ze was ervan uitgegaan dat Anouk bepaalde grenzen niet zou overschrijden zolang ze nog een relatie had.
Toen de situatie anders bleek te liggen, voelde Fatima zich naar eigen zeggen behoorlijk voor schut gezet.
“En dan voel ik me wel echt pipo de clown dat ik haar heb zitten te verdedigen, van: ‘Nee, zo is Anouk niet’. Nou sorry, dan zet je jezelf wel echt gruwelijk voor paal!”
Vervolgens maakte ze er nog een cynische grap achteraan: “Ik ben benieuwd of ik straks op de bruiloft mag komen. Maar ik denk het niet.”
Can maakt pijnlijke grap over Max
Can reageerde vervolgens met een opmerking die achteraf gezien behoorlijk opvallend is.
“Het zal in ieder geval geen bruiloft worden met Max…”, zei hij.
Inmiddels zijn er namelijk geruchten naar buiten gekomen dat de relatie tussen Anouk en Max daadwerkelijk voorbij zou zijn. Officiële duidelijkheid over alle omstandigheden rond die breuk is er niet, maar buiten het programma zijn verschillende signalen opgedoken die erop wijzen dat de twee niet langer samen zijn.
Daarmee krijgt de toenadering tussen Anouk en Diederik een compleet andere lading.
Geen weg meer terug?
Met de eerste zichtbare zoen lijkt er in ieder geval opnieuw een belangrijke grens te zijn gepasseerd. Waar Anouk en Diederik hun band aanvankelijk nog konden omschrijven als een bijzondere vriendschap, wordt dat na deze beelden steeds moeilijker vol te houden.
Ze hebben inmiddels allebei uitgesproken dat er gevoelens zijn en zoeken elkaar zowel overdag als ’s nachts nadrukkelijk op. De kus in bed lijkt dan ook het resultaat van een ontwikkeling die al weken gaande is.
Voor de andere deelnemers zal het waarschijnlijk eveneens steeds duidelijker worden wat er tussen de twee speelt. Zeker na de eerdere kritiek van onder anderen Fatima kan de nieuwe ontwikkeling voor de nodige gesprekken in de loods zorgen.
De grote vraag is nu vooral wat Anouk en Diederik zelf van hun band gaan maken. Blijft het bij de aantrekkingskracht die binnen De Bondgenoten is ontstaan, of vormt de eerste zoen het begin van een echte relatie?
Eén ding is na deze beelden in ieder geval duidelijk: van alleen vriendschap lijkt tussen Anouk en Diederik nauwelijks nog sprake.
-
Actueel2 jaar agoHardnekkige gerucht blijkt tóch waar: ‘Dit heeft Marco Borsato allemaal met Maan gedaan!’
-
Actueel2 jaar agoJutta Leerdam stapt in ijsbad en laat per ongeluk een beetje teveel zien
-
Actueel2 jaar agoMartijn Krabbé deelt verdrietig bericht: ‘Zo lang heb ik nog’
-
Actueel2 jaar agoKijkers geschokt door actie van gast in Lang Leve de Liefde: slurf tevoorschijn gehaald
-
Actueel2 jaar agoAndré Hazes deelt per ongeluk beelden van vrij partijtje met Monique Westenberg
-
Actueel2 jaar agoOphef: Lang Leve de Liefde-deelnemers Laura en Duco liggen te wippen en geven volledige show weg
-
Actueel2 jaar agoVolgers verdrietig door heftige post van Emma Heesters 😔
-
Actueel2 jaar agoZangeres Maan laat op podium zien wat ze in huis heeft tijdens optreden. Daar kunnen de mannen wel van genieten